ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΗΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑΣ

Η διαδερμική αφαίρεση-απομάκρυνση (ablation) των όγκων:

Η διαδερμική αφαίρεση-απομάκρυνση (ablation) των όγκων του πνεύμονα αποτελεί μια σχετικά νέα μέθοδο θεραπείας. Με την κατεύθυνση του αξονικού τομογράφου εισάγεται διαδερμικά μια βελόνη μέσω της οποίας εφαρμόζονται ραδιοσυσχότητες πάνω στον όγκο με συνέπεια, λόγω της ανάπτυξης υψηλής θερμοκρασίας, να επιτυγχάνεται ελεγχόμενη πηκτική νέκρωση του όγκου. Αν και η θεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα στα πρώιμα στάδια είναι χειρουργική, υπάρχουν περιπτώσεις όπου λόγω των συνοδών ιατρικών προβλημάτων, οι ασθενείς είναι ουσιαστικά ανεγχείρητοι. Επίσης σε ασθενείς με πιο προχωρημένο καρκίνο που δεν απαντούν στη χημειοθεραπεία ή την ακτινοβολία, εναλλακτικές θεραπευτικές μέθοδοι αναζητούνται. Οι ασθενείς με περιορισμένη μεταστατική νόσο στον πνεύμονα που επίσης για πολλούς λόγους δεν μπορούν να χειρουργηθούν αποτελούν ένα συχνό ιατρικό πρόβλημα. Όλες οι παραπάνω ομάδες ασθενών είναι υποψήφιες για διαδερμική αφαίρεση όγκου(ablation).

Περιοχική ενδαρτηριακή χημειοθεραπεία:

Η περιοχική ενδαρτηριακή χημειοθεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα, ως και της μεταστατικής νόσου του πνεύμονα αποτελεί επίσης μια σημαντική μέθοδο θεραπείας σε επιλεγμένα περιστατικά. Με την παραπάνω μέθοδο μέσω αρτηριακού καθετηριασμού χορηγούνται χημειοθεραπευτικά φάρμακα και εμβολικά υλικά τοπικά στον όγκο. Έτσι με μικρότερες δόσεις φαρμάκων επιτυγχάνονται υψηλές δόσεις τοπικά, με αποφυγή γενικευμένων τοξικών παρενεργειών, ως και ισχαιμία στον όγκο με σκοπό την δυνητική υποχώρηση αυτού.

Παροχετεύσεις αποστηματικών συλλογών:

Τις τελευταίες δύο δεκαετίες περίπου η διαδερμική παροχέτευση των συλλογών από τον οργανισμό έχει αντικαταστήσει την, παλαιότερα χρησιμοποιούμενη, χειρουργική παροχέτευση. Η διαδερμική παροχέτευση γίνεται με τη βοήθεια καθετήρων υπό ακτινολογική παρακολούθηση, συνήθως στον αξονικό τομογράφο, με μεγάλη ακρίβεια, ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά επιτυχίας και ελάχιστες επιπλοκές.

Στο Τμήμα Επεμβατικής Ακτινολογίας οι διαδερμικές παροχετεύσεις συλλογών πραγματοποιούνται με απόλυτη επιτυχία στα πλαίσια της ρουτίνας. Η νοσηλεία του ασθενούς διαρκεί μία ημέρα ή ακόμα και λίγες ώρες και στην περίπτωση που δεν παρατηρηθεί κάποια επιπλοκή, ο ασθενής επιστρέφει στο σπίτι του.

Ενδαρτηριακοί εμβολισμοί:

Ο ενδαρτηριακός εμβολισμός είναι μία μη χειρουργική, ελάχιστα επεμβατική, ιατρική πράξη που γίνεται με σκοπό την εκλεκτική απόφραξη αιμοφόρων αγγείων, κυρίως αρτηριών, για θεραπευτικούς σκοπούς. Στην ιατρική ο εμβολισμός χρησιμοποιείται στην αντιμετώπιση ποικίλων καταστάσεων.

Στην κλινική μας πραγματοποιούνται με μεγάλη επιτυχία εμβολισμοί για τη θεραπεία καλοηθών καταστάσεων, όπως αρτηριοφλεβικών δυσπλασιών (π.χ. αιμαγγειώματα, αιμαγγειολιπώματα), περιφερικών αγγειοδυσπλασιών (π.χ. σύνδρομο Klippel-Trenaunay-Weber), αντιμετώπιση αιμορραγιών του ανώτερου και κατώτερου πεπτικού συστήματος (είτε από καλοήθεις είτε από κακοήθεις αιτίες) καθώς και για την αντιμετώπιση κακοηθών όγκων (π.χ. σαρκώματα, μελανώματα, όγκοι των νεφρών, του πνεύμονα, του ενδομητρίου, όγκοι των μαλακών μορίων κλπ).

Χημειοεμβολισμός κακοηθών όγκων ήπατος:

Ο ενδαρτηριακός χημειοεμβολισμός είναι μια μέθοδος με την οποία επιτυγχάνεται η μεταφορά υψηλών συγκεντρώσεων χημειοθεραπευτικών φαρμάκων απευθείας στον όγκο, μέσω ενός διαδερμικού, ενδαρτηριακού καθετήρα και η ισχαιμία και νέκρωση του όγκου μέσω του εμβολισμού των τροφοφόρων αρτηριών του.

Ο ενδαρτηριακός χημειοεμβολισμός είναι γενικά καλά ανεκτός και οι σοβαρές επιπλοκές είναι εξαιρετικά σπάνιες. Η πιο κοινή παρενέργεια είναι το λεγόμενο «σύνδρομο μετά από εμβολισμό». Ωστόσο το σύνδρομο αυτό είναι συνήθως παροδικό και ο ασθενής αναρρώνει μέσα σε λίγες ημέρες. Οι περισσότεροι ασθενείς μπορούν να επιστρέψουν στο σπίτι τους μία ημέρα μετά το χημειοεμβολισμό. Παρενέργειες, όπως η τριχόπτωση και η μυελική καταστολή, που είναι συνήθεις στη συστηματική χημειοθεραπεία, δεν παρουσιάζονται στον ενδαρτηριακό χημειοεμβολισμό.

Στην κλινική μας προσέρχονται για χημειοεμβολισμό ασθενείς με πρωτοπαθείς όγκους του ήπατος (ηπατοκυτταρικό καρκίνωμα, χολαγγειοκαρκίνωμα) ή με δευτεροπαθείς μεταστάσεις στο ήπαρ από άλλους όγκους (ορθοκολικό καρκίνωμα, καρκίνος του πνεύμονα, καρκίνος του μαστού, νευροενδοκρινείς όγκοι, καρκίνος του νεφρού, σάρκωμα, μελάνωμα, όγκοι μαλακών μορίων κ.ά.).

Παροχέτευση χολαγγείων-αγγειοπλαστική (stent) χολαγγείων:

Συχνά οι όγκοι του ήπατος γίνονται τόσο ευμεγέθεις που συμπιέζουν και αποφράσσουν τα χολαγγεία ή τα διηθούν, με αποτέλεσμα να παρακωλύεται η παροχέτευση της χολής προς το έντερο. Η χολή τότε λιμνάζει και διέρχεται στη συστηματική κυκλοφορία, με αποτέλεσμα να έχει τοξικές επιδράσεις στον οργανισμό, που μπορούν να αποβούν θανατηφόρες.

Η παροχέτευση των χολαγγείων σε αυτές τις περιπτώσεις θα πρέπει να γίνεται άμεσα, είτε ταυτόχρονα προς τα έξω και προς το έντερο (έσω-έξω παροχέτευση) είτε -αν αυτό δεν είναι δυνατό- μόνο προς τα έξω με τη βοήθεια καθετήρα (εξωτερική παροχέτευση), καθώς απειλείται η ζωή του ασθενούς.

Σε περιπτώσεις όπου υπάρχει απόφραξη και ενδείκνυται η τοποθέτηση ενδοπρόθεσης (stent), η βατότητα των χολαγγείων μπορεί να διασφαλιστεί με τη διενέργεια αγγειοπλαστικής. Συνήθως γίνεται αρχικά διάταση με μπαλόνι του στενωμένου ή αποφραγμένου τμήματος των χολαγγείων και στη συνέχεια ακολουθεί η τοποθέτηση ενδοπροθέσεων (stents).

Η προσπέλαση σε όλες τις περιπτώσεις γίνεται διαδερμικά και η νοσηλεία διαρκεί μία ημέρα. Στην κλινική μας διενεργούνται τόσο παροχετεύσεις χολαγγείων με καθετήρες εξωτερικούς ή εσωτερικούς-εξωτερικούς όσο και αγγειοπλαστικές επεμβάσεις των χολαγγείων με τοποθέτηση ενδοπροθέσεων, με ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά επιτυχίας.

Μεταστατική νόσος του ήπατος:

Το ήπαρ αποτελεί συνηθισμένη περιοχή ανάπτυξης μεταστάσεων, μέσω της αιματικής οδού, πολλών καρκίνων, ιδιαίτερα του γαστρεντερικού συστήματος. Η χειρουργική θεραπεία των μεταστάσεων δεν είναι πάντοτε δυνατή, ενώ και η συστηματική χημειοθεραπεία πολλές φορές δεν έχει την αναμενόμενη ανταπόκριση από τις ηπατικές μεταστάσεις. Σε πολλές από τις περιπτώσεις αυτές υπάρχει ένδειξη για ενδαρτηριακό χημειοεμβολισμό, με σκοπό την αντιμετώπιση των δευτεροπαθών εστιών στο ήπαρ, μια μέθοδος με πολύ ενθαρρυντικά αποτελέσματα.

Στο Ιατρικό Διαβαλκανικό, γίνονται ενδαρτηριακοί χημειοεμβολισμοί ηπατικών μεταστάσεων, με χορήγηση χημειοθεραπευτικών παραγόντων που είναι πολύ καλά ανεκτοί από τους ασθενείς. Οι ηπατικές μεταστάσεις μπορεί να προέρχονται από καρκίνο του εντέρου, των πνευμόνων, των νεφρών, του μαστού, του παγκρέατος, του στομάχου, των ωοθηκών ή από μελανώματα, σαρκώματα, νευροενδοκρινείς όγκους, όγκους μαλακών μορίων κ.ά. Η νοσηλεία διαρκεί συνήθως μία ημέρα και την επομένη ο ασθενής επιστρέφει στο σπίτι του. Το τελικό αποτέλεσμα εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως το είδος του πρωτοπαθούς όγκου, ο αριθμός και το μέγεθος των εστιών του όγκου, η εντόπισή του, η γενικότερη κατάσταση της υγείας του ασθενούς, η δυνατότητα επανάληψης του χημειοεμβολισμού κ.ά.